De Omgevingsvisie geeft richting aan de ontwikkeling van Nijmegen
Nijmegen heeft de ambitie om een nabije en rechtvaardige stad te zijn. Een gezonde leefomgeving en de brede welvaart zijn hierin belangrijk. Nijmegen wil dat nieuwe woonruimten, banen en andere functies hierbinnen passen. Nijmegen wil namelijk dat huidige en toekomstige generaties goed, gezond en veilig kunnen wonen, werken en verblijven in Nijmegen. Deze ambities en de bijbehorende doelen zijn verwerkt in de Omgevingsvisie .
In de Omgevingsvisie staan uitgangspunten voor het gebruik van de ruimte in Nijmegen. Het geeft daarmee de komende jaren richting aan de ontwikkeling van onze stad. Waar kunnen bijvoorbeeld de benodigde 10.000 extra woningen komen? En hoe bieden we ruimte aan de groei van de werkgelegenheid met 10.000 banen tot aan 2030.
De extra woningen komen vooral op een aantal grote woningbouwlocaties
De extra woningen en werkplekken komen vooral op een aantal grote woningbouwlocaties: Waalsprong, Stationsdistrict (inclusief Waalfront en de binnenstad) en Kanaalzone Zuid (Winkelsteeg, Dukenburg, Lindenholt, Neerbosch Oost en Hatert). Door de ruimte in de bestaande stad te benutten voor de verwachte groei van het aantal inwoners, werknemers en bedrijven kan Nijmegen die compacte stad blijven. Door slimme combinaties van woningen, werkplekken en andere functies blijft de stad aantrekkelijk om in te wonen, te werken en te verblijven.
Om ook te zorgen dat we onze ambities en de bijbehorende doelen kunnen realiseren is de inzet van het instrumentarium van het grondbeleid noodzakelijk. Op deze manier verbeteren we de ruimtelijke kwaliteit van onze stad door nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen te ondersteunen dan wel zelf te initiëren en te (laten) realiseren.
Inzet van het grondbeleid kan inhouden dat we de voor de gewenste ontwikkelingen nieuwe bestemmingsplannen gaan opstellen, dan wel dat we besluiten dat we voor de gewenste ontwikkelingen ook gronden moeten gaan aankopen en gaan uitgeven. En in enkele gevallen dat we een samenwerking aangaan met andere partijen, zoals we gedaan hebben bij de gebiedsontwikkeling Waalfront.
Terug- en vooruitblik
Woningbouw
In 2025 zijn in Nijmegen in totaal 872 nieuwbouwwoningen opgeleverd. Dat is minder dan in 2024, maar meer dan in de planning van de Woondeal 2.0 is opgenomen. Inclusief de toevoegingen in de bestaande bouw gaat het om 1.039 woningen in 2025. Dat zijn ruim 200 woningen meer dan in de planning van de Woondeal 2.0 is afgesproken.
In 2025 is woonbehoefteonderzoek uitgevoerd en is de Woondeal 2.0 regio Arnhem Nijmegen geactualiseerd. Hierin is afgesproken om in Nijmegen in de periode 2025 tot en met 2034 ruim 13.000 woningen toe te voegen.
We blijven ons inzetten om de plancapaciteit op minimaal 130% van de woonbehoefte te houden (niet alle plannen vinden doorgang, daarom wordt de plancapaciteit hoger gehouden dan de woonbehoefte). Op dit moment is er een plancapaciteit van ruim 19.000 woningen voor de periode 2026-2040. Voor sociale en middeldure huur hebben we voldoende plancapaciteit.
De verwachting voor 2025 was dat de gronduitgifte in de gemeentelijke grondexploitaties op 1.297 kavels voor woningbouw zou uitkomen. Uiteindelijk is de uitgifte iets lager uitgekomen, op 1.047 kavels. De verwachting is dat het komend jaar vooral de Waalsprong, Winkelsteeg en projecten in de bestaande stad een grote rol spelen bij de gronduitgifte. Vanaf 2027 gaan ook de uitgiftes in het Stationsdistrict een rol spelen.
Wel is het zo dat de marktontwikkelingen onzeker blijven, regelgeving nog in beweging is (bijvoorbeeld stikstof), forse vertraging ontstaat als plannen naar de Raad van State gaan, beschikbaarheid van (ambtelijke) capaciteit en het leveren van stroom (netcongestie) een probleem is, waardoor er risico’s op vertraging blijven de komende jaren.
Bedrijventerreinen
De uitgifte van bedrijfsterreinen is in 2025 is uitgekomen op 5800 m2 voor de locatie Mercuriuspark. Voor 2026 verwachten we dat de kavels op locatie Mercuriuspark verkocht worden. Dit betreft ca. 1,5 ha. De uitgifte van de Grift wordt verwacht vanaf medio 2028. De uitgifte voor de Grift is in de prognose verdeeld over 4 jaarschijven. Met het totaal uit te geven oppervlakte van 26,5 ha komt het jaargemiddelde van de Grift op ca 6,5 ha. Om dit te kunnen realiseren wordt op dit moment gewerkt aan een zogenaamde ‘off-grid’ oplossing(met inzet van wind-of zonne-energie netonafhankelijk), om de problematiek ten aan zien van netcongestie te beperken. Door de nabijheid van de 4 windturbines is verkend of een off-grid oplossing mogelijk is.
Als gevolg van de huidige problematiek rondom netcongestie is er vooralsnog geen mogelijkheid om een stroomaansluiting te krijgen voor bedrijvigheid. Daarmee is voor de uitgifte van bedrijfsmeters in Winkelsteeg er rekening mee gehouden dat voor de grotere solitaire bedrijfsunits / uitgiftes er tot 2029 geen uitgifte kan plaatsvinden. Dit zet daarmee een rem op de invulling van de economische opgave. Voor kleinschalige bedrijfsruimtes in bijvoorbeeld plinten is de inzet om tot (tijdelijke) oplossingen te komen, waarmee deze functies de komende jaren wel gerealiseerd kunnen worden.
Netcongestie
Netcongestie belemmert de geplande gebiedsontwikkelingen in Nijmegen. Onzeker is hoe groot het effect de komende jaren is. Maatregelen om netcongestie tegen te gaan zijn mogelijk, maar dienen zich voor een groot deel nog te bewijzen en hebben financiële impact. De gemeente is afhankelijk van (nieuwe) regelgeving en de samenwerking met derden
Eind 2022 is voor grootverbruik een stop ingegaan op het toekennen door de netbeheerder van nieuw transportvermogen, of uitbreiding ervan. Verzoeken voor (extra) stroomtransport-contracten staan sindsdien in een wachtrij. Er is vertraging in de afronding van de netverzwaring in het FGU-gebied(Flevoland, Gelderland, Utrecht): van 2029 naar 2033, mogelijk 2035. Tot die tijd kunnen niet alle geplande functies worden voorzien van stroom.Op 12 februari jongstleden waarschuwde TenneT dat dit maatregelenpakket onvoldoende snel tot resultaat leidt; zonder extra interventies kan vanaf zomer 2026 een aansluitstop in het FGU-gebied(Flevoland, Gelderland, Utrecht) noodzakelijk zijn. Er is dan voor langere tijd geen stroom beschikbaar voor nieuwe projecten.
In dit MPG is rekening gehouden met deze belemmeringen voor met name grootverbruikers. In de risicoanalyses is rekening gehouden met het feit dat mogelijk ook voor woningbouw er op enig moment een netcongestieprobleem ontstaat.